Güncel Yazılar Karadeniz Kültürü Karadeniz Türkçesi

Kalandar: Karadeniz’in Unutulan Yılbaşı Geleneği ve Karakoncolos

Bugün Karadeniz’de, özellikle Trabzon ve çevresinde, kışın tam ortasında kutlanan çok eski bir gelenekten söz edeceğiz: Kalandar. Bu, sadece bir yılbaşı değil. Aynı zamanda doğayla uyumlu bir halk takvimi, toplumsal dayanışmayı ayakta tutan bir gelenek ve binlerce yıllık inançların bugüne ulaşmış canlı bir mirası. 1970’lere kadar köy hayatının doğal bir parçası olan Kalandar, büyük kentlere göçle birlikte yavaş yavaş unutulmuştu. Ama son yıllarda dikkat çekici bir geri dönüş yaşıyor. Bir yandan turizmin etkisi, diğer yandan özellikle genç kuşakların köklerini, yerel kültürleri ve eski ritüelleri yeniden keşfetme isteği, Kalandar’ı tekrar görünür…

Oku
İspanya Karadeniz Türkçesi

La Gomera Islık Dili ‘Silbo Gomero’ ve Kuşköy Islık Dili

Kanarya Adaları’ndan La Gomera Adası’nın derin vadiler ve sarp dağ geçitleriyle dolu doğası Guanche adıyla anılan sakinlerinin birbirleriyle iletişim kurma ihtiyacı Silbo Gomero (‘Gomeran ıslığı’) veya el silbo (‘ıslık’) olarak bilinen bir dilin icadıyla sonuçlanmıştır. Guanche halkının konuştuğu dilin ıslık çalma diline uyarlanmasına izin veren basit bir fonetik sisteme sahip olması da bu gelişmenin sebeplerinden birisiydi. Islık dili İspanyolca’da silbador (‘ıslıkçı’) olarak anılan kişilerin 5 kilometreye kadar mesafede mesajlarının değiş tokuş edilmesini sağlamaktaydı.

Oku
Gezi Rehberi

Kıyıköy Gezi Rehberi

Kıyıköy, Trakya’nın her köşesinden ulaşım kolaylığı ile günden güne popülaritesini artıran, doğal güzellikleri ve tarihi zenginliği ile son yıllarda özellikle İstanbul kaynaklı iç turizmin gözde seçeneklerinden biri haline gelen bir sahil kasabasıdır. Nerden yola çıkarsanız çıkın, Istranca Dağları’nın eteklerine, Trakya sahillerine doğru yola koyulup, mübadele sonrası göç eden Rum ve Bulgar nüfusun yerine Selanik göçmenleri yerleştirildiği, 1960 yılına dek Midye adıyla bilinen Kıyıköy’e vardığınızda, dünyanın en eski taş oyma manastırlarından olan Aya Nikola Manastırına, Trakya’nın yegâne karaçam ormanlarına ve tertemiz plajlara ev sahipliği yapan, ahşap ve taştan yapılmış Rum evleriyle…

Oku
Karadeniz Tarihi Slav Mitolojisi Türk Tarihi

Pliska Rozeti

Pliska Rozeti, 1961’de Bulgaristan’ın Ortaçağ başkenti (İlk Bulgar Krallığı’Nın)Pliska’da bulunan yedi uçlu bronz bir rozettir. Arkeologlar tarafından 7-9. Yüzyıla tarihlenmektedir. Rozet, 7 köşeli yıldız şeklinde olup, 38 mm çapındadır. Murfatlar (Köstence bölgesi, Romanya) tipinde[1] Proto-Bulgar işaretleri ile yazılmıştır. Rozetin ön yüzündeki plakaya, Pliska ve Preslav’da en yaygın tamga (IYI) ve arka taraftaki her ışında  bir runik yazıttan iki karakter kazınmıştır. Madalyon tasarımında bulunan IYI sembolü ve glagolitik alfabenin ilk harfi günümüzde Bulgaristan’daki milliyetçi hareketler tarafından sıkça kullanılmaktadır. Bir Türk dili konuştuğu sanılan, Proto-Bulgarın yazıtlarındaki sembol ve başlıkların Orhun vadisindekilerle benzerlik…

Oku
Karadeniz Tarihi

Kraliçe Tamar: Gürcistan’ın Altın Çağı

Büyük Tamar[1] veya Kraliçe Tamar, 1184’den 1213’e kadar Gürcistan Kraliçesi olarak hüküm sürmüş, bölgedeki diğer büyük güçlerin zayıflamasından faydalanarak Gürcistan’ın güç ve toprak genişliği açısından zirvede olduğu Gürcü Altın Çağı’nın zirvesini yaşamasını sağlamıştır[2]. Bagratuniler (Bagratlılar) hanedanının üyesi olarak Gürcistan’ı kendi başına yöneten ilk kadın olmasına karşın Orta çağ Gürcü kaynaklarında kral anlamında mepe veya bunun dişil karşılığı dedop’ali unvanıyla anılmıştır.[3]

Oku
Karadeniz Tarihi

17 Ağustos 1668 Anadolu Depremi

Karadeniz bölgesi tarih boyunca birkaç kez yıkıcı depreme maruz kalmış olup, bunların muhtemelen en şiddetlisi olan Kuzey Anadolu fayını kırarak pek çok yerleşimi harap edip, binlerce insanın ölümüne yol açan 17 Ağustos 1668 Büyük Anadolu Depreminin 7,8 veya 8,0 şiddetinde gerçekleştiği tahmin edilmektedir.[1]

Oku