Fin Mitolojisi

Kalevala Sözlüğü

Kalevala nedir Kalevala, 19. yüzyılda Finli filolog ve halkbilimci Elias Lönnrot’un (1802–1884) Karelia sözlü edebiyat ürünlerinden derlediği Fin manzum destanlarının “Kaleva diyarı” anlamına gelen adı olup, Fin dilinin en önemli literatürü ve Finlandiya’nın milli destanıdır. Fin halkının milli gururunu okşayıp, dünyaya Fin kültür, kimlik ve tarihini tanıtan yapıtın 1917 yılında Rusya’ya karşı girişilen Fin bağımsızlık savaşına ilham verdiğine inanılmaktadır. Doktor, botanikçi ve dilbilimci olmasına rağmen en büyük tutkusu eski Fin hikâyelerini (özellikle kuzeybatı Rusya’daki Karelia [Fince ‘Karjala] bölgesinden) toplamak olan Lönnrot Kalevala’nın ilk baskısını (Eski Kalevala) 1835-36 yıllarında iki cilt…

Oku
Ortadoğu Mitolojisi

Adem ve Havva söylencesinin Sümer kökleri

Tek tanrılı dinlere göre ilk yaratılan ve insanoğlunun atası kabul edilen insan çiftinin adı olup, İbranice Adam ‘insan’, Havva ise ‘canlı’ anlamına gelmekteydi. Babil ve Asur mitlerindeki öncülleri gibi Eski Ahit’te de yer alan yaratılış öyküsünün aynı metin içerisinde iki ayrı kaynaktan derlendiği anlaşılmaktadır. MÖ 600-400’e tarihlenen versiyonunda Tanrı Yahveh Elohim’in yaratılışın altıncı günü tüm canlılarla birlikte erkek ve kadını kendi suretinde yarattığı (Tekvin 1:1-2:4a), MÖ 10-9. yüzyıllara dayanan daha eski anlatıya göre Tanrı’nın önce Âdem’i topraktan şekillendirip ona burun deliklerinden hayat nefesini üfleyerek can verdiği ardından uykuya dalan Adem’in…

Oku
Aborijin Mitolojisi

Aborijin Mitolojisi

Aborijinler, Avustralya ve Tazmanya’ya 40.000-60.000 yıl önce gelen yerli halkın adı olup, günümüzde bile önemli ölçüde avcılık ve toplayıcılık ile geçinmektedirler. 18. yüzyılda Avrupalıların kolonizasyonu öncesinde 300.000-1.000.000 arasında olan Aborijin nüfusu, Batılıların kıtaya taşıdıkları hastalıklar ve 19. yüzyılda yerlilere karşı uygulanan pasifizasyon politikaları sonucunda günden güne azalmıştır.

Oku
Karadeniz Tarihi

Türkmenler ve Karadeniz Bölgesi

Türk ve Türkmen kelimeleri Zeki Velidi Togan’ın Türk ve Türkmen kelimelerinin varlığını Orhon Kitabeleri’ne dek geri götürme iddiasına rağmen Türkmen terimi ilk olarak 10. yüzyıl İslami metinlerinde kullanılmış, 12. yüzyılın ilk yarısında Yunanca’ya Turkomani (Τουρκομάνοι) ‘Türkmenler’ formunda geçmiştir. Bizans kaynaklarında “Tourkoi” kelimesi ise ilk olarak 568 yılında Perslere karşı ittifak oluşturmak için Konstantinopolis’e II. Justinian’a elçi gönderen bir Hazar kağanı için kullanılmış, ertesi yıl Bizans elçisi Zemarkhos kağanın çadır sarayına gitmiştir. “De Administrando Imperio” adlı bir başka Bizans belgesinde ise Macarlar, Tourkoi olarak adlandırılmış, geçmişte bunların Sabiroi olarak anıldığından bahsedilmiştir. 

Oku
Karadeniz Tarihi

Tatarlar ve Kırım Hanlığı

Amaç:  Bu makalede Tatar halkının adının kökeni, Kırım Tatarlarının tarihi anayurdu, Tatar hanlığının kuruluşu, Osmanlı devleti ile Kırım Hanlığı ilişkileri, Rus Çarlığı ile stepler için hâkimiyet mücadelesi sonrasında Çarlık Rusya’sının Kırım’ı ilhak etmesi özet bir şekilde anlatılmaktadır.

Oku
Karadeniz Tarihi

Rus Çarlığı’nın Kırım’ı ilhakı sonrası Tatar halkının durumu (1783-1939)

Kırım’da Rus toprak sahipleri ve toprak kölesi olmaya zorlanan Tatarların gönüllü göçü   1783’de II. Katerina’nın emriyle gerçekleşen Rus Çarlığı’nın Kırım’ı ilhakı sonrasında Tatarlar kitleler halinde Osmanlı imparatorluğu topraklarına göç etmeye başlarken yerlerine terhis edilmiş Rus askerleri, Kazaklar, Rumlar, Ulahlar, Ermeniler, Almanlar, Bulgarlar ve Yahudiler yerleştirilmiştir. Topraklarının bir bölümü Rus toprak sahipleri pomeşçiklere verilen Tatarlar I. Alexander’in toprak komisyonu ve Katerina’nın kararıyla toprak kölesi olarak istihdam edilemeyince Tatarlara keyfi iş yaptıramayan pomeşçikler yarımadaya dışardan toprak kölesi getirmeyi denemiş, bu çaba başarısız olunca boş kalan topraklar faklı milletlere çeşitli ayrıcalık ve…

Oku