Mitoloji, Gezi, Tarih
Özhan Öztürk’ün tarih, istanbul tarihi, karadeniz tarihi, karadeniz kültürü, italya tarihi, italyan kültürü, italya gezisi, folklor ve mitoloji konulu makale, yazı ve denemeleri
Büyükdere, İstanbul Boğazı‘nın Rumeli yakasında tarihi bir yerleşimin adı olup, kuzeyinde Sarıyer, güneyinde ise Çayırbaşı semtleri ile komşudur. Bizans döneminde “İyi tarla” anlamına gelen Kalo Agro (Καλό Αγρό) olarak bilinen köyün sahili derin üçgen formda bir körfez yaratıp Çayırbaşı’ndan denize dökülen Bakla Deresi’nden dolayı Büyük dere veya Rumca Vathyrryax olarak adlandırılmıştır.
Oku
Beyazıt Yangın Kulesi veya Beyazıt Kulesi, Beyazıd Meydanı’nda İstanbul Üniversitesi merkez binası bahçesinin doğusunda yer alan yapı Nevşehirli Damat İbrahim Paşa tarafından 1720’de yangın gözetleme amacıyla ahşaptan yaptırılmıştır. Köşklü adıyla bilinen 25 acemi oğlanının görev yaptığı kule 1774 Cibali yangını sırasında yanınca yerine yine ahşaptan yenisi inşa edilmiştir.
Oku
Barbaros Hayreddin Paşa Türbesi, XVI. yüzyılın ünlü denizci ve kaptan-ı deryası Barbaros Hayreddin Paşa için vefatından önce 1541’de (H. 948) Mimar Sinan tarafından Beşiktaş Meydanı’nda Sinan Paşa Camii karşısında deniz kenarına inşa edilmiş sekiz köşeli, tek kubbeli ve alt üst pencereli bir türbedir. Osmanlı donanması sefere çıkmadan önce Beşiktaş ile Üsküdar arasında toplandığı için gerek Mimar Sinan’ın yaptığı türbe gerekse 20. Yüzyılda inşa edilen Barbaros anıtı Beşiktaş’ta inşa edilmiştir.
Oku
Baba Cafer Zindanı, Haliç kıyısında, Zindan kapısının yanında bugünkü Yemiş veya Çardak İskelesi’nin (Üsküdar ve Kadıköy dolmuş motorları iskelesi) arkasında yer alan Bizans kulesi ile bu yapı içerisindeki hapishanenin adı olup, Osmanlı döneminde “İmam evi” ve “Kanlı kuyu” olarak da bilinmekteydi. İstanbul’un fethinden Yeniçeriliğin lağvına kadar Galata zindanı ile birlikte kentteki katil, hırsız ve zina yapan adi suçluların hapsedildiği yer olup, Rum, Ermeni ve Yahudiler için de ayrı ayrı koğuşlar bulunmaktaydı. Kadınlar için ayrı bir bölümü olan hapishane 19. yüzyılda bir ara sadece fuhuş suçundan hüküm giyen kadınlara tahsis edilmiştir.
Oku
İstanbul Boğazı 1,5 milyon yıl önce Afrika’dan çıkıp, 250 bin yıl önce Avrupa’ya ulaşan ilk insanların göç yolu üzerinde bulunmakta olup, Küçükçekmece Gölü yakınlarındaki Yarımburgaz Mağarası kayıtları yaklaşık 800 bin yıl öncesine tarihlenmiştir.
Oku
Sinagog, Yunanca (συναγωγή) bir kelime olup, ‘birlikte olmak’ anlamına gelmekte, İbraniler ise bet Kenesset (בית כנסת) ‘toplantı yeri’ veya bet tefila (בית תפילה)’dua yeri’ ile çeşitli işlevlerine atıf yapılarak bet-ha-tefilla (ibadet evi), bet ha-midraş (שולבית מדרש) ‘eğitim evi’, bet aam (halkın evi), bet kenişta (cemaatin evi), Yidiş lehçesinde shul (שול), İtalya’ya Musevilerine özgü Scole ve Anglo-Sakson Reform Yahudiliğinde temple ‘tapınak’ kelimelerini kullanmaktadır. Yahudilerin ibadet ttiği yer, Osmanlı ferman ve beratlarında genellikle Sinavi, Türkçe ise sinagog ve havra olarak adlandırılmaktadır. İlk sinagogun ne zaman ve nerede kurulduğu tartışma konusu olmakla birlikte…
Oku