Güncel Yazılar Karadeniz Kültürü Karadeniz Türkçesi

Kalandar: Karadeniz’in Unutulan Yılbaşı Geleneği ve Karakoncolos

Bugün Karadeniz’de, özellikle Trabzon ve çevresinde, kışın tam ortasında kutlanan çok eski bir gelenekten söz edeceğiz: Kalandar. Bu, sadece bir yılbaşı değil. Aynı zamanda doğayla uyumlu bir halk takvimi, toplumsal dayanışmayı ayakta tutan bir gelenek ve binlerce yıllık inançların bugüne ulaşmış canlı bir mirası. 1970’lere kadar köy hayatının doğal bir parçası olan Kalandar, büyük kentlere göçle birlikte yavaş yavaş unutulmuştu. Ama son yıllarda dikkat çekici bir geri dönüş yaşıyor. Bir yandan turizmin etkisi, diğer yandan özellikle genç kuşakların köklerini, yerel kültürleri ve eski ritüelleri yeniden keşfetme isteği, Kalandar’ı tekrar görünür…

Oku
İspanya Karadeniz Türkçesi

La Gomera Islık Dili ‘Silbo Gomero’ ve Kuşköy Islık Dili

Kanarya Adaları’ndan La Gomera Adası’nın derin vadiler ve sarp dağ geçitleriyle dolu doğası Guanche adıyla anılan sakinlerinin birbirleriyle iletişim kurma ihtiyacı Silbo Gomero (‘Gomeran ıslığı’) veya el silbo (‘ıslık’) olarak bilinen bir dilin icadıyla sonuçlanmıştır. Guanche halkının konuştuğu dilin ıslık çalma diline uyarlanmasına izin veren basit bir fonetik sisteme sahip olması da bu gelişmenin sebeplerinden birisiydi. Islık dili İspanyolca’da silbador (‘ıslıkçı’) olarak anılan kişilerin 5 kilometreye kadar mesafede mesajlarının değiş tokuş edilmesini sağlamaktaydı.

Oku
Hagia Sophia, İznik. The Hagia Sophia (Greek: Ἁγία Σοφία, "Holy Wisdom") at Nicaea is a Byzantine-era church in Nicaea (now known as İznik) in Turkey (Wikipedia, Elelicht)
Bizans yapıları Karadeniz Türkçesi

İznik Aya Sofya Cami (Orhan Camii)

İznik Ayasofya Camii İznik şehrinin tam ortasında, surlarla çevrili antik Nicaea kentinin dört kapısından gelen yolların- Kılıçarslan caddesi ile Atatürk caddesinin- kesiştiği yerde inşa edilmiş bazilika formunda bir Bizans kilisesi olup, camiye dönüştürülmeden önce Aya Sofya Kilisesi (Ἁγία Σοφία) olarak adlandırılmaktaydı.

Oku
Karadeniz Türkçesi

Doğu Karadeniz Bölgesinde seslenme nidaları, hayret ifadeleri

Doğu Karadeniz Bölgesinde seslenme nidaları, hayret ifadeleri  başlıklı bu küçük sözlükte Karadeniz Türkçesi’nin yanı sıra Trabzon Rumcası, Hemşince, Gürcüce ve Lazca içerisinde kullanılan benzer ifadelerden örneklerde yer almaktadır.

Oku
Karadeniz Tarihi Karadeniz Türkçesi

Karadeniz Özelinde Türkiye’de Köy İsimlerinin Değiştirilmesi meselesi

Balkan Savaşları sonrasında İttihat ve Terakki Partisi iktidarı, Dâhiliye Nezâretini Osmanlı coğrafyasında yer alıp Bulgarca, Ermenice, Rumca hatta İslam olmayan kavimlere ait vilayet, sancak, kasaba, köy, dağ, nehir gibi tüm adların Türkçe’ye çevrilmesine dair bir çalışma başlatmış, bu amaçla Trabzon’un da aralarında olduğu pek çok vilayette komisyonlar kurulmuştur.

Oku