Yaşam Nasıl Başladı? Bilimin En Büyük Gizemi ve Son Teoriler
Güncel Yazılar

Yaşam Nasıl Başladı? Bilimin En Büyük Gizemi ve Son Teoriler

Yaşam nasıl başladı? Bu, insanlığın en eski ve en büyük sorularından biri. İnanç sistemleri bu soruya genellikle “kim yaptı?” diye yaklaştı. Felsefe ise “neden var?” diye sordu. Bilim başka bir yerden bakar: “Nasıl olduğunu açıklamaya çalışır?” Biz bu videoda sadece bu son sorunun peşinden gideceğiz. Metafizik tartışmalara girmeden… Sadece fizik, kimya ve biyolojinin bize ne söylediğine bakacağız. 1944 yılında fizikçi Erwin Schrödinger, bilim tarihinin en etkili kitaplarından biri olan What Is Life?’ta (Türkçe’ye ‘Yaşam Nedir‘ başlığıyla çevrildi) şu soruyu sordu: Fizik ve kimya yasalarına göre hayat nasıl mümkün olabilir? Schrödinger’in…

Oku
Kayıp İnsan Türü Denisovalılar DNA'mızda mı Yaşıyor?
Güncel Yazılar

Kayıp İnsan Türü Denisovalılar DNA’mızda mı Yaşıyor?

İnsan evrimi, uzun süre boyunca, sandığımızdan çok daha basit bir hikâye gibi anlatıldı. Bu hikâyede başrolde biz vardık: Homo sapiens. Ve sahnenin diğer köşesinde, bize benzeyen ama sonunda yok olan kuzenler: Neandertaller. Ancak 2010 yılında, Sibirya’daki Altay Dağları’nda bulunan bir mağarada keşfedilen küçücük bir kemik parçası, bu anlatıyı tmamen değiştirdi. Bu kemik, bir parmak kemiğiydi. Yaklaşık 51.000 ila 84.000 yıl önce yaşamış bir gence aitti. Aynı mağarada bulunan bir diş ile birlikte incelendiğinde, ilk bakışta sıradan bir fosil gibi görünüyordu. Ama bilim insanları bu kemikten DNA elde etmeyi başardığında, beklemedikleri…

Oku
Buz Adam Ötzi'nin “Tükendi” Denilen Soy Hattı Geri mi Döndü?
Güncel Yazılar

Buz Adam Ötzi’nin “Tükendi” Denilen Soy Hattı Geri mi Döndü?

Bir düşünün. 5.300 yıl önce, Alpler’de bir adam ölüyor. Sırtından atılan bir ok, sol omzundan içeri giriyor. Atardamarı parçalanıyor. Büyük ihtimalle dakikalar içinde kan kaybından ölüyor. Kafasında da darbe izleri var. Yani bu, dağda üşüyerek uyuyakalmış bir adamın hikâyesi değil. Bu bir çatışma. Yanında bir bakır balta var. Üstelik neredeyse saf bakırdan yapılmış. O dönemde metal hâlâ nadir bir teknoloji. Bu sıradan bir çobanın taşıyacağı türden bir eşya değil. Bu bir statü simgesi. Yani ölen önemli birisi. Bir de yayı var. Porsuk ağacından yapılmış uzun bir yay… ama henüz yapımı…

Oku
İran’ın DNA’sı Ne Söylüyor? Perslerden Bozkıra Genetik Gerçekler
Güncel Yazılar

İran’ın DNA’sı: İran halklarının Genetik Yapısı: mtDNA

İran’ın DNA’sı Ortadoğu’da yine savaş tamtamları çalıyor. İran yine dünya gündeminde. Ama bugün biz güncel siyaseti değil, video serimize uygun, çok daha eski bir şeyi konuşacağız: İran’ın DNA’sını. Önce size basit bir soru sorayım: İran halkı genetik olarak nereye aittir? Orta Doğulu mu? Avrupalı mı? Orta Asyalı mı? Yoksa hepsi birden mi? Son 15–20 yılda yapılan popülasyon genomik çalışmaları bize net bir tablo sunuyor: İran halklarının genetik yapısı büyük ölçüde yaklaşık 5.000 yıl önce şekillenmiş ve o tarihten bu yana süreklilik göstermiş. Yani İran, dışarıdan aldığı göçlerle genetik olarak altüst…

Oku
Güncel Yazılar

Madde Nasıl Bilince Dönüştü? | Beyin, Evrim ve Yapay Zekâ Bilincinin Sınırı

Bilinç nedir? Ve daha da önemlisi… nasıl ortaya çıktı?
Bu videoda, bilincin evrimsel kökenini, beynin nasıl öznel deneyimler ürettiğini ve bir gün yapay zekânın gerçekten bilinç kazanıp kazanamayacağını inceliyoruz.
Sinir hücrelerinden öz-farkındalığa uzanan bu yolculukta, filozof Daniel Dennett’in bilinci bir bilgi işleme süreci olarak gören yaklaşımını ve nörobilimci Antonio Damasio’nun bilinci hayatta kalma ve organizmanın kendini sürdürme çabasıyla ilişkilendiren görüşünü ele alıyoruz.
Bilinç, doğanın dışında kalan gizemli bir şey mi?
Yoksa yeterince karmaşık hale gelen maddenin kaçınılmaz bir sonucu mu?
Ve belki de en kritik soru:
Bir makine, bir gün gerçekten bilinçli olabilir mi?

Oku