Güncel Yazılar Türk Tarihi

Türklerin Anayurdu Neresi? | Türkçe Nerede Doğdu? Genetik, Dil ve Tarih Ne Söylüyor?

Türklerin anayurdu neresi? Geçen hafta yayınladığımız “Orta Asya’nın Genetik Sırları” başlıklı videoyu uzatmamak için önemli bir konuya özellikle değinmedim. Aslında çoğumuzun zihninde cevabı hazır olan bir soru bu: Türklerin ilk yurdu, yani anayurdu neresidir? Ve Türk dili ilk olarak hangi bölgede ortaya çıkmıştır? İlkokuldan üniversiteye, ders kitaplarından belgesellere kadar uzanan yaygın anlatıya bakarsak, cevap çok tanıdık: “Orta Asya bozkırları.” Bu cevabı verip konuyu kapatmak mümkün. Ama gerçekten bu kadar basit mi? Orta Asya konusunda haklı bir üne sahip olan Ahmet Taşağıl’a, 2023’te katıldığı bir televizyon programında bu soru soruldu. Hocamıza…

Oku
Asya Güncel Yazılar Ortadoğu Tarihi Türk Tarihi

Orta Asya’nın Genetik Sırları: Türkler, Avarlar, Göktürkler ve DNA

Orta Asya’nın Genetik Hikâyesi Bugün Orta Asya’nın haritasını değil… hafızasını konuşacağız. Hazar Denizi’nin kıyılarından Çin’in batısına uzanan bu geniş coğrafyada, bugünkü Orta Asya halklarının genetik yapısını şekillendiren en az sekiz bin yıllık bir insan hikâyesi var. Bu hikâye, bildiğimiz imparatorluklardan ve konuştuğumuz dillerden çok daha eski. Ve çoğumuz farkında olalım veya olmayalım bu uzak coğrafyanın izlerini bugün hâlâ genlerimizde taşıyoruz. Orta Asya, Avrasya’nın kalbi olarak anılır; ama çoğu zaman tarihçilerce ‘bozkır’ ya da ‘göçebe devletler’ çerçevesinde ele alınır. Oysa bu coğrafya, insanlık tarihi boyunca durmaksızın hareket hâlinde olan topluluklara ev…

Oku
Ortadoğu Tarihi Türkiye Yunanistan Tarihi

Anadolu Nasıl Helenleşti, Nasıl Rumlaştı?

Antik Çağ’da Anadolu neden Yunancayı benimseyip bin boyunca konuştu da Latince konuşmadı? Roma İmparatorluğu bu topraklara egemen oldu; hatta Anadolu’nun yerli halkları kendilerini uzun süre Romalı, yani Rum olarak tanımladı. Buna rağmen Anadolu, hiçbir zaman Roma’ya benzemedi. Neden? Bugün, Büyük İskender’le başlayan ve 1071 Malazgirt Savaşı’na kadar uzanan yaklaşık bin dört yüz yıllık bir dönemde, Anadolu halklarının önce nasıl Helenleştiğini sonra nasıl Rumlaştığını; bu süreçte kimlerin gelip, gittiğini konuşacağız. Balkanlardan gelen Galat ve Traklar; antik çağ sonlarında Vandal, Vizigot ve Slav hareketleri; Roma’nın Anadolu’da neden kitlesel bir kolonizasyon politikası izlemediği…

Oku
Güncel Yazılar Karadeniz Kültürü Karadeniz Türkçesi

Kalandar: Karadeniz’in Unutulan Yılbaşı Geleneği ve Karakoncolos

Bugün Karadeniz’de, özellikle Trabzon ve çevresinde, kışın tam ortasında kutlanan çok eski bir gelenekten söz edeceğiz: Kalandar. Bu, sadece bir yılbaşı değil. Aynı zamanda doğayla uyumlu bir halk takvimi, toplumsal dayanışmayı ayakta tutan bir gelenek ve binlerce yıllık inançların bugüne ulaşmış canlı bir mirası. 1970’lere kadar köy hayatının doğal bir parçası olan Kalandar, büyük kentlere göçle birlikte yavaş yavaş unutulmuştu. Ama son yıllarda dikkat çekici bir geri dönüş yaşıyor. Bir yandan turizmin etkisi, diğer yandan özellikle genç kuşakların köklerini, yerel kültürleri ve eski ritüelleri yeniden keşfetme isteği, Kalandar’ı tekrar görünür…

Oku